Co wiadomo o kołatku

Występuje w całej Europie, Ameryce Północnej, Afryce Południowej, Australii i Nowej Zelandii. Podobnie jak Tykotek pstry, najliczniej występuje w górskich i północnowschodnich regionach Polski. Obok Spuszczela Pospolitego, jest najgroźniejszym szkodnikiem drewnianych budynków, mebli i innych wyrobów z drewna. W okolicach chłodniejszych i wilgotnym klimacie, często powoduje szkody większe niż czyni Spuszczel. Pierwszy z nich najczęściej niszczy konstrukcje dachowe i ściany. Kołatek domowy zaś, prawdopodobnie ze względu na uwarunkowania termiczne, uszkadza przede wszystkim belki przyziemia, legary i podłogi. W dogodnych warunkach, owad ten opanowuje drewno przez szereg pokoleń, aż do zupełnego zniszczenia. Stanowi poważne zagrożenie dla mebli i innych wyrobów z drewna.

Zobacz na zdjęciach szkody wyrządzone przez kołatka w drewnie.

Chrząszcze kołatka domowego wykazują dymorfizm płciowy. Jasno lub ciemnobrunatnej barwy ciało osiąga długość ok. 4mm. Trzy ostatnie człony nitkowatych czułek są znacznie dłuższe od poprzednich. Posiadają charakterystycznie wyżłobiony wzgórek, który w przedniej części nie jest rozdzielony wgłębieniem. Śródpiersie tego kołatka jest silnie wyżłobione na całej długości, zaś zapiersie tylko do połowy. Końce jego pokryw są razem zaokrąglone. Chrząszcze pojawiają się w okresie od kwietnia do końca sierpnia. Można je wówczas spotkać głównie w pomieszczeniach nakrytych dachem, głównie na oknach pomieszczeń, z których nastąpił ich wylot, jak również na drewnianych przedmiotach, które posłużyły im za materiał wylęgowy. Duża zależność wilgotności drewna i umiarkowane wymagania względem temperatury sprawiają, że kołatek domowy najdogodniejsze warunki do rozwoju ma w piwnicach i innych chłodnych lecz wilgotnych pomieszczeniach.

Atakuje zarówno drewno zdrowe jak i drewno stare, które nie wykazuje jeszcze żadnych zewnętrznych cech rozkładu przez grzyby. Rozwija się przede wszystkim w martwym lub zagrzybionym drewnie iglastych i liściastych gatunków. Ze względu na wrażliwość na mrozy jest silnie związany z budynkami. Żeruje głównie w bielastej części drewna sosny, dębu, jesionu, zaś w drewnie świerka, jodły, brzozy i buka może żerować również głębiej.

Samica składa pojedynczo lub w grupie od 30 do 60 jaj, umieszczając je w szpary i rysy drewna, a także na ściany starych otworów wylotowych chrząszczy.

Białe, łukowato wygięte larwy tego typu kołatka lepiej rozwijają się w drewnie o umiarkowanym zaawansowaniu zgnilizny brunatnej i w obecności grzybów pleśniowych niż w zdrowym drewnie. Ciało larw złożone jest z 9 pierścieni z wyraźnie zaznaczoną głową ciemniejszej barwy i trzema parami nóg tułowiowych. Osiąga długość 6mm. W przeciwieństwie do ciała Stukacza, u tego Kołatka po bokach ósmego i dziewiątego pierścienia odwłoka, nie występują drobne, chitynowe kolce.

Świeżo wylęgnięta larwa drąży chodnik wzdłuż słoi rocznych drewna gatunków iglastych. Początkowo owy chodnik ma szerokość 1/3 mm lecz wraz z rozwojem larw stopniowo poszerza się, osiągając średnicę ok. 2mm. Od larw innych kołatków wyróżnia je fakt, że to one zajmują się wygryzaniem chodników wyjściowych. Chrząszcze przegryzają jedynie cienką ściankę pozostawioną przez larwy.

Jest to bardzo groźny szkodnik, jego larwy żerują w nawet bardzo starym kilkusetletnim drewnie drzew iglastych i liściastych. Kilka pokoleń kołatków domowych może całkowicie zniszczyć meble i różne konstrukcje budowlane. Najbardziej lubią miejsca chłodne i wilgotne jak piwnice, nie tolerują natomiast takich suchych miejsc jak strychy i pomieszczenia z centralnym ogrzewaniem. Kołatek domowy osiąga wielkość 2-4 mm. W drewnie zaatakowanym przez kołatka domowego widoczne są otwory wielkości 1 mm, z których wysypuje się mączka drewna. Niekiedy można usłyszeć odgłosy głośnego stukania, raczej niekojarzące się z tak małym owadem. Nie jest to odgłos żerowania - to samiec wybrał twardy fragment drewna i mocno w niego uderza wytwarzając odgłos podobny do kołatania. Od tego dźwięku pochodzi nazwa tego owada.

wróć do góry

infolinia o szkodnikach drewna

tel biuro: +48 24 235 44 98

fax biuro: +48 24 235 44 98

tel kom.: 662 254 045

e-mail: biuro@carsekt.eu

Dla Ciebie od Nas:

Chcesz wiedzieć więcej o szkodnikach?

Wiesz co to jest spuszczel?

kopalnia wiedzy o szkodnikach firmy Carsekt.